DOLAR 8,4047
EURO 10,1808
ALTIN 507,39
BIST 1.461
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
Mersin 27°C
Parçalı Bulutlu
Mersin
27°C
Parçalı Bulutlu
Paz 28°C
Pts 28°C
Sal 27°C
Çar 28°C

FAİZ TEORİSİNİ TEST ETMEK PAHALIYA MAL OLDU

FAİZ TEORİSİNİ TEST ETMEK PAHALIYA MAL OLDU

Faiz konusu iktisat biliminde olduğu gibi din ve ahlak alanında da kadim tartışmalardan birisidir. İktisat derslerinde faizi parasal faktörlere bağlayarak açıklayan veya reel faktörlere bağlayarak açıklayan teoriler olduğu gibi hem parasal hem de reel faktörleri bir arada açıklayan teoriler de vardır. Bununla birlikte faiz kapitalist piyasacı iktisadi anlayışın önemli unsurlarından birisidir ve olmaya da devam etmektedir. Bu bağlamda finansal piyasalarda belirlenen faizle mal ve hizmetler piyasasında belirlenen fiyatlar ve bu fiyatlardaki sürekli artışlar (enflasyon) arasındaki ilişkiler de başlı başına bir konudur.

Enflasyonun arz yanlı veya talep yanlı nedenleri olduğu gibi Türkiye gibi dövize bağımlı (daha doğrusu ithal ara mallara)  ülkelerde döviz kurunun enflasyon üzerinde de etkileri vardır. Bu kadar çok yönlü ilişkiler yumağı haline gelmiş bir konuda “faiz enflasyonun nedenidir” ya da “faiz neden enflasyon sonuçtur” demek iktisatçıların dahi söylerken kırk defa düşünmek zorunda kaldığı bir alana paldır küldür dalmak demektir. Herkesin anladığı üzere bu ifadeler dinsel/ideolojik bir düşüncenin dışa vurumudur. Antik çağdan günümüze filozofların eserlerinde, kutsal metinlerde faize kötü bakıldığı, emeksiz haksız kazanç yarattığı bilinen bir gerçektir. İslam ekonomisi ticareti helal faizi haram kılarken, sosyalizm hem bireysel ticareti hem de faizi ortadan kaldırmayı önermiştir.

Ancak bunları konuşmak şimdilik kağıt üzerinde kalacaktır. Çünkü dünyada ağırlıklı ve baskın bir şekilde kapitalist sistem geçerlidir ve Türkiye de öyle ya da böyle bu sistemin içerisinde yer almaktadır. Sorun hem piyasa ekonomisini, kapitalizmin temel kurallarını uygulayıp, sonra bunlar içerisinden faizi gündeme taşıyarak faize karşı bir politika uygulamaya kalkışmaktadır. 24 Ocak 1980 Ekonomik Kararlarından bu yana gelen tüm iktidarlar ekonomiyi bu eksene kaydırmaya evet demiş, şu andaki 18 yıllık mevcut hükümet ise daha bir heyecanla sermaye birikimine, özel sektöre, yabancı sermayeye ne kadar iyi baktıklarını dile getirmiştir. Peki hem bunu yapıp hem de faizi dinsel/ahlaki/ideolojik sebeplerle aşağıya çekmek veya yok etmek mümkün müdür ? Hayır mümkün değildir eşyanın tabiatına aykırıdır; çünkü sistemin tamamen değişmesini gerektirmektedir.

Dolayısıyla kapitalist sistemin içinde kalıp faizi yok etmek de mümkün değildir faizi tek taraflı olarak enflasyonun sebebi ilan etmek de akıl mantık işi değildir. Israrla bu sayfadaki yazılarımızda gerçekleri dile getirdik; aman etmeyin bunun altından kalkamayız, lütfen merkez bankasının özerkliğine dikkat edelim, herkesin gözünün içine bakarak talimatlar vermeyelim. Zira konu ekonomik, teknik ve yapısaldır. Çelişkili politikalar, örgütlü olmayan kendi parasını sorgulayamayan veya sorgulayabilecek hukuksal mekanizmalara sahip olmayan ülkelerde yürüyor olabilir. Ama bu durum er ya da geç önce bilimsel gerçeklerle sonra da dünya gerçeklerine toslamaya mahkumdur. Nitekim önceki merkez bankası başkanı söz dinlemiyor diye siyasi otorite tarafından (yeni sistemde külliyen merkezi ve tek elden, tek dudaktan çıkan bir kararla) görevinden alınmış, söz dinleyen bir merkez bankası başkanı atanmıştı. Geldiğimiz nokta tam da duvara tosladığımız bir sürece ulaştı.

Hayır, namuslu, vatansever, halkçı iktisatçıların sözleri dinlenmiyor, hatta eleştirel konuşanlara düşman gözüyle bakılıyor – bunu öğrendik. Ama halka da acınmıyor. Çünkü bu türden politikaların bedelini ödeyecek olanlar kararları verenler değil halkın kendisi. Fatura o kadar büyük ki 2 trilyon liralık kayıptan bahsediliyor. Şöyle ki;

26 Temmuz 2019’dan itibaren TCMB’nin politika faizlerinde düşüşler başladı ve bu, geçtiğimiz aylara kadar devam etti. Son olarak 2020 Eylül ayında politika faizi 200 baz puan arttırıldı ve nihayet teslim bayrağı çekildi.

Gelin görün ki TÜİK tarafından açıklanan resmi enflasyon rakamları (sokaktaki enflasyonu bir kenara koyalım) düşmek yerine arttı.

26 Temmuz 2019’da yabancı para mevduatı 216 milyar dolardı. Dolar kuru ise 5,60 seviyesindeydi. Şimdi yabancı para mevduatı 243 milyar dolara çıktı. Dolar kuru ise 7,80’lere kadar ulaştı.

Merkez bankası dolar kuru artmasın diye milyarlarca lira döviz rezervini harcadı, kamu bankaları döviz pozisyonlarını sıkıntıya soktu. Ama bunlar işe yaramadı, paralar heba edildi.

Kamu Özel İşbirliği çerçevesinde verilen Hazine garantileri (özellikle köprülerde dolar veya Euro ile iş yapıldığı için) maliyetler arttı, yani yurttaşın cebinden çıkacak paralar ikiye katlandı.

200 milyar doları bulan ithalatla birlikte ek pahalılık ortaya çıktı.

Başta özel sektör olmak üzere dolar cinsinden dış borç artmış oldu.

Sonuç; dış politikada olduğu gibi ideolojik, dini saiklerle hareket edip reel politik ve ekonomik gerçekleri göz ardı ettikçe bir yandan korkunç faturalar ve ekonomik kayıplar ortaya çıkıyor ve bunlar halkın sırtına yükleniyor diğer yandan faiz meselesinde olduğu gibi ideolojik ya da dini olanın değeri düşürülüyor.

Prof. Dr. Hüseyin M. YÜCEOL



                        

Bizi desteklemek için; 

>Şahit olduğunuz haberleri habercizgi@gmail.com ‘a veya aşağıdaki sosyal medya hesaplarımız iletebilir, 

>Sosyal medyada takip edebilir, paylaşabilir, beğeni ve yorum yapabilirsiniz. 

• İnstagram: haber_cizgi https://instagram.com/haber_cizgi

• Facebook: habercizgi https://www.facebook.com/habercizgi/ 

• Twitter: haber_cizgi https://twitter.com/haber_cizgi
Tüm ilginiz ve destekleriniz teşekkürler…


adana ahmetverde alisamiyen ankara Azerbaycan Beşiktaş cimbom corona coronavirüs deprem dünyadanhaberler ekonomi fenerbahçe Galatasaray Gaziantep gs gündem haber habercizgi instagram izmir korona koronavirüs magazin makale mersin mersinhaber moda ortadoğu ortadoğuhaberleri saglık salgın sağlık siyaset sondakika sondakikahaber spor suriye tv türkiye ultraslan virüs yks ÇİN İstanbul

                                                                                         

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.